3.1 Doorlopende leerlijn in tabelvorm

De leerlijn is vormgegeven als een tabel per bouw (onder-, midden en bovenbouw en basisvorming VO). Per bouw zijn aspecten van water aangegeven voor waterthema's als “wat is water?”, “waar is water?”, “water en leven”, “water en leven”, “waterkwaliteit”, “watergebruik” en “Nederland waterland”. Per thema zijn aspecten van water aangegeven die logisch zijn om te behandelen voor de betreffende bouw gezien de competenties waar de leerlingen aan toe zijn (zie voorgaande tabel). Daarnaast is bij de indeling rekening gehouden met de onderwerpen die in de volgende bouw behandeld worden.

De tabel van de leerlijn (§ 3.2) is bedoeld als hulpmiddel om gestructureerd aandacht te besteden aan water. De indeling van de wateraspecten kunt u naar eigen inzicht hanteren. Als u een aspect eerder of later aan de orde stelt dan vloeit daar niet meteen een groot probleem uit voort. Het gaat er om dat er een logische opbouw in de gepresenteerde aspecten van water zit. De leerlijn kunt u als handvat gebruiken.

Er zijn enorm veel waterprojecten, lespakketten, activiteiten, excursies etc. Het merendeel daarvan is alleen lokaal uitvoerbaar vanwege de specifieke lokale invulling. Met de tabel van de leerlijn kunt u zelf die programma's of activiteiten selecteren die in uw situatie het best invulling geven aan de leerlijn. Zo vult u uw eigen leerlijn in. Hierbij kunt u goed gebruik maken van het materiaal van het waterschap in uw regio en de
mogelijkheden die uw waterschap biedt voor excursies, gastlessen etc.

In hoofdstuk 4 zijn per bouw programma's en activiteiten opgenomen die u zou kunnen gebruiken. De daar aangegeven programma's en activiteiten zijn bovenlokaal toepasbaar en goed verkrijgbaar.

Komen tot een 'eigen' tabel
Met de tabel als voorbeeld is op 'eenvoudige' wijze te werken aan een eigen - en dus in de eigen situatie bruikbaar - wateroverzicht.

Inventariseer met elkaar alle 'watermogelijkheden' die op school/in de buurt/omgeving/bij instanties etc. denkbaar zijn:

Stel bij elke mogelijkheid vast: “Wat kunnen we er, wanneer en met welke groep mee doen?” Noteer deze in een tabel met de 3 (of 4) bouwen als kolommen. Gebruik de tabel in deze uitgave daarbij als bron voor ideeën of om informatie op te vragen. Daarbij, maar bijvoorbeeld ook bij een zoektocht via het internet, zijn ook leerlingen (groep 8, basisvorming) in te schakelen. Een uitdaging daarbij is wie met leuke, bruikbare ideeën en wellicht zelfs lesbrieven komt. Zo maak u uw eigen lijst, een eigen praktisch overzicht van mogelijke activiteiten die u zelf in een opbouwende (leer-)lijn kan plaatsen.
Enkele vragen om zelf een lokale tabel te maken:

• Waar is (bereikbaar)water?
• Waar kan je eigen onderzoek of veldwerk doen?
• Zijn er deskundigen die 'iets' over water kunnen vertellen of voordoen (muskusrattenvanger, visser, forellenkweker)?
• Zijn er excursiemogelijkheden om iets over waterthema's te verduidelijken (stuw, gemaal, waterzuivering, drinkwater-distributie-centrum) of waar iets met water te doen is (watermolen, bezoekers- of nmecentrum, watergebruik thuis, sloot met rijk waterleven)?

Hoe dan ook, met collega's of in samenwerking met een lokaal centrum voor NME zijn mogelijke activiteiten te bedenken en te ordenen. Dan wordt het idee van een doorlopende leerlijn water niet iets dat uit deze publicatie wordt overgeschreven maar dat in termen van haalbaarheid wordt gerangschikt voor de eigen situatie.

In de hoofdstukken die volgen op de tabel (hfd 4: onderbouw hfd 5 middenbouw, hfd 6 bovenbouw en hfd 7 basisvorming VO) vindt u enkele programma's die u per bouw kunt inzetten. Bij de keuze voor de programma's is erop gelet dat deze aan te schaffen c.q. over te nemen zijn. Het materiaal is niet gescreend op kwaliteit. Omdat dit beeld nooit volledig kan zijn zal er een website gemaakt worden waarop een actueel beeld van de beschikbare waterprogramma's wordt gegeven.